Beslenme ve Diyet
14/08/2024
Gebelik yaklaşık dokuz ay süren kadının bedeninde ve ruhunda çok fazla değişimin gerçekleştiği mucizevi ve heyecanlı bir dönemdir. Gebelik öncesi planlı bir zaman aralığı varsa; sağlıklı beslenme, düzenli egzersiz ve yeterli uykuya özen gösterilmelidir. Doktor kontrolüne gidilerek herhangi bir hastalık ya da vitamin-mineral eksikliği varsa önerilen tedavi ve verilen desteklerin düzenli kullanılması önemlidir.
Gebeliğin ilk 3 ayı(1.trimester) anne adayının sağlık ve kilo durumuna göre birkaç kilo artışı ya da aynı kilonun korunması ile geçirilebilir. Kilo fazlalığı olan anne adaylarında doktor önerisi olursa ilk 3 aylık dönemde kilo kaybı da hedeflenebilir. Gebeliğin ikinci 3 ayında(2.trimester) bebeğin ve annenin fizyolojik ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde kontrollü kilo artışı beklenir; anne adayının sağlık ve kilo durumuna göre 3-4 kilogram artışı normal beklenen değişimdir. Gebeliğin son 3 ayı(3.trimester) bebeğin fiziksel olarak en hızlı gelişme gösterdiği(boy uzaması, kemik gelişimi vb.) anne adayının fiziksel olarak daha da zorlandığı kilo artışı ve ödemin de arttığı gözlemlenir. Yaklaşık 5-7 kilogram artış olabilir. (Yaz aylarında ödem de daha fazla olabilir)
Gebelik Öncesi Dikkat Edilmesi Gerekenler :
Gıda katkı maddeleri ve işlenmiş yiyeceklerden uzak durulmalı
Gereksiz vitamin-mineral takviyeleri alınmamalı Sigara, alkol ve uyuşturucu tüketilmemeli
Mevsiminde olan sebze ve meyveler yenmeli
Baklagilleri haftalık 1-3 kez tüketmeye özen göstermeli(nohut, kuru fasulye, mercimek, barbunya vb.)
Hayvansal kaynaklı yağsız protein tüketimine de dikkat edilmeli
Gebelik Döneminde Ne Yemeli :
Yeterli sıvı tüketilmeli; Bol su, ayran, süt, kefir, az şekerli limonata, maden suyu(düşük sodyumlu tercih edilebilir)
Kaliteli protein seçilmeli; yumurta, balık, et, hindi, tavuk, peynir, yoğurt, baklagil yemekleri gibi
Mevsiminde sebze ve meyveler, bol salata (limon ve sirke ile) yenmeli
Kuruyemişler; ceviz, fındık, badem (1-2 avuç)
Sağlıklı yağlar; zeytin yağı, fındık yağı ile yemekler pişirilebilir
Bitki çayları doktor önerisi alınarak tüketilmeli (Günde 1-2 bardak açık çay genellikle tüketilebiliyor)
Tuz sınırlanması; özellikle hipertansiyon olduğunda çok önemli
Tansiyon düşüklüğünde doktor onayı alınarak normalden biraz daha fazla tuzlu yemekler yenebilir ve sodyumu yüksek maden suyu içilebilir
Fazla şeker, unlu mamuller ve kızarmış yiyecekler sınırlandırılmalıdır
Kalsiyum tüketimi 3.trimesterde arttırılmalı; peyniri yoğurt, süt, kefir, ayran.Peynirin pastörize sütten yapılmış olanları tüketilmelidir
Gaz ve şişkinlik durumlarında öğün sıklığı artırılmalı, yiyecekler daha fazla çiğnenmeli ve gaz oluşturabilecek olan yiyecekler kısıtlanmalıdır(baklagiller, muz, kavun, portakal, lahana, pırasa, bakla, taze fasulye, karnabahar, brokoli, bezelye, turp, soğan, sarımsak, yoğurt, ayran, süt vb.) Yemek sonrasında 1 saat bir şey yiyip içmemek ve oturur durumda kalmak da gaz şikayetini azaltabilir.
Bulantı durumunda; sarı leblebi, galeta, grisini gibi kuru içerikli atıştırmalıklar tüketilebilir.